СЕМЕЈНОТО НАСИЛСТВО НЕ Е СЕМЕЈНА ТАЈНА – ТОА Е ЗЛОСТОРСТВО КОЕ НЕ СМЕЕ ДА СЕ ПРИКРИВА!
Има домови во кои светлото е запалено, но надежта одамна е изгасната. Има семејства што пред соседите изгледаат среќно, а зад затворените врати се случува вистински пекол. Има жени што секоја вечер заспиваат со страв, деца што растат слушајќи навреди и удари, и луѓе што научиле да ја кријат болката зад насмевка.
И потоа, утредента, сите се однесуваат како ништо да не се случило.
До кога?!
Семејното насилство не е обична расправија меѓу сопружници. Не е „таков му е карактерот“, не е љубомора, не е љубов што понекогаш знае да повреди. Не! Насилството е злоупотреба на моќ, понижување, заплашување и уништување на човечкото достоинство.
А најстрашно е што општеството сè уште наоѓа оправдувања за насилникот, а прашања за жртвата.
„Зошто не си заминала?“
„Зошто толку долго молчела?“
„Што направила за да го испровоцира?“
„Можеби и таа има вина.“
Овие прашања не се само сурови. Тие се продолжение на насилството!
Никој нема право да удри, да понижува, да контролира, да заплашува или да ја претвори туѓата слобода во затвор. Ниту бракот дава такво право, ниту семејството, ниту традицијата, ниту каков било изговор.
А каде се институциите кога жртвата собира храброст да проговори? Каде е заштитата кога стравот е поголем од надежта? Колку предупредувања треба да бидат игнорирани за да сфатиме дека молчењето може да има трагични последици?
Особено ме боли помислата на децата. Дете што расте во дом каде што насилството е секојдневие не ја учи љубовта. Тоа учи страв. Учи дека посилниот има право да го понижува послабиот. Учи дека тишината е начин на преживување. И утре, таквото дете може да ги носи последиците од она што возрасните одбиле да го решат.
Не смееме да заборавиме: детето што сведочи на насилство исто така е жртва.
Но, да расчистиме уште нешто: жената не е должна да трпи заради децата, заради соседите, заради семејната чест или заради тоа што „што ќе кажат луѓето“. Нема чест во домот во кој некој живее во страв. Нема достоинство во семејство во кое едниот владее, а другиот преживува.
Молчењето не е мир. Тоа е само привид на мир зад кој може да се крие човечка трагедија.
Затоа, потребни се храбри луѓе, одговорни институции, навремена заштита и општество што нема да ја осудува жртвата, туку ќе застане покрај неа. Потребни се дела, а не пригодни говори по секоја нова трагедија. Не ни треба сожалување што трае еден ден. Ни треба систем што штити пред да биде предоцна.
И до секој што денес трпи насилство: твојата болка не е твоја вина. Не си должна да го оправдуваш оној што те повредува. Имаш право на живот без страв, на почит, на слобода и на достоинство. Побарај помош и не останувај сама.
Доста е од затворени врати зад кои се кршат човечки животи! Доста е од оправдувања, од рамнодушност и од молк!
Не сакам да живееме во општество во кое соседите ги слушаат криците, а се преправаат дека не слушаат. Во кое роднините знаат, а молчат. Во кое институциите реагираат дури кога болката ќе стане вест.
Семејството треба да биде засолниште, а не бојно поле. Домот треба да биде место на љубов, а не место на страв.
ЗАТОА, НЕ МОЛЧЕТЕ! ЗАД СЕКОЈА ЗАТВОРЕНА ВРАТА МОЖЕ ДА СЕ ВОДИ БИТКА ЗА НЕЧИЈ ЖИВОТ. А НАСИЛСТВОТО НЕ СЕ РЕШАВА СО МОЛЧЕЊЕ ТУКУ СО ХРАБРОСТ, ЗАШТИТА И ОДГОВОРНОСТ!
проф. Радица Таскова
Книжевен рецензент, уредник и колумнист


